چند وقت بعد از لاپاراسکوپی میتوان باردار شد؟ | امکان و شرایط بارداری بعد از لاپاراسکوپی

برای افزایش احتمال موفقیت در حاملگی بعد از لاپاراسکوپی، باید به چند نکته کلیدی توجه کرد: انتخاب زمان مناسب برای شروع رابطه بارداری، ارزیابی وضعیت تخمدان‌ها و لوله‌های فالوپ، و رعایت سبک زندگی سالم شامل تغذیه مناسب، فعالیت فیزیکی ملایم و ترک سیگار. همچنین بررسی دقیق برای وجود چسبندگی‌ها یا آسیب‌های لگنی و مشاوره با متخصص زنان و زایمان برای بارداری بعد از لاپاراسکوپی ضروری است تا بهترین نتیجه در مسیر بارداری حاصل شود. در این مقاله به دوره گذار بین عمل لاپاراسکوپی و امکان باردار شدن فرد تحت عمل و میزان زمان آن و نکات مهم در مورد آن خواهیم پرداخت.

لاپاراسکوپی و بارداری در زنان

لاپاراسکوپی نوعی جراحی اکتشافی با استفاده از دستگاه لاپاراسکوپ است. در روش لاپاراسکوپی، جراح حفره‌های شکمی و یا لگنی فرد تحت عمل را از طریق یک یا دو برش کوچک (که به برش سوراخ کلیدی معروف‌اند) بررسی می‌کند. این روش جراحی، جایگزینی کمتر تهاجمی برای روش لاپاراتومی است.

از این روش معمولاً برای اهداف تشخیصی انجام می‌شود تا به دنبال مشکلاتی باشند که آزمایش‌های تصویربرداری قادر به شناسایی آن‌ها نبوده‌اند. جراح ممکن است در طول معاینه نمونه‌های بافتی را برای بیوپسی بگیرد. آن‌ها همچنین ممکن است بتوانند مشکلات جزئی را در طول عمل لاپاراسکوپی درمان کنند به عنوان مثال، ضایعات یا انسدادهایی را که در طول معاینه پیدا می‌کنند، از بین ببرند.

به نقل از مقاله Analysis of factors affecting pregnancy rate after laparoscopic:

در مطالعه‌ای بر ۳۳۵ زن مبتلا به اندومتریوز که تحت لاپاراسکوپی قرار گرفتند، نرخ بارداری طی یک سال پس از عمل ۵۷٫۳٪ بود.

انواع عمل لاپاراسکوپی یک روش جراحی کمتر تهاجمی است که در نواحی شکم و لگن استفاده می‌شود. در این نوع عمل جراحی، به جای برش‌های 6 تا 12 اینچی لازم برای جراحی باز شکم، از دو تا چهار برش کوچک نیم اینچی یا حتی اندازه‌های کوچک‌تر استفاده می‌کند. کاربرد این سوراخ‌ها یکی برای عبور دوربین و دیگری برای قرارگیری ابزار جراحی در بدن فرد تحت عمل است. این روش جراحی کمتر تهاجمی را می‌توان «جراحی سوراخ کلید» نیز نامید که به این برش‌های کوچک استفاده شده در آن اشاره دارد.

عمل های لاپاراسکوپی در زنان پیش از بارداری

امروزه بسیاری از جراحی‌های معمول را می‌توان با روش لاپاراسکوپی انجام داد. اینکه آیا شما گزینه‌ای مناسب برای استفاده جراحی لاپاراسکوپی هستید یا خیر، بستگی به پیچیدگی وضعیت بیماری در شما دارد. برخی از بیماری‌های پیچیده ممکن است نیاز به جراحی باز داشته باشند. با این حال، جراحی لاپاراسکوپی به دلیل مزایای صرفه‌جویی در هزینه و بهبود نتایج بیمار بعد از عمل جراحی، به روش پیش فرض ترجیحی برای لیست رو به رشدی از عمل‌های رایج تبدیل شده است که شامل موارد زیر می‌باشند:

• برداشتن کیست، فیبروم، سنگ و پولیپ.
• برداشتن تومورهای کوچک
• بیوپسی (نمونه برداری)
• بستن لوله تخمدان و باز کردن آن.
• انجام حاملگی خارج از رحم
• جراحی اندومتریوز
• جراحی بازسازی مجرای ادرار و واژن.
• ارکیوپکسی (جراحی اصلاح بیضه).
• رکتوپکسی (ترمیم افتادگی رکتوم).
• جراحی ترمیم فتق.
• جراحی ضد رفلاکس مری (فوندوپلیکاسیون).
• جراحی بای پس معده.
• کوله سیستکتومی (برداشتن کیسه صفرا) برای سنگ کیسه صفرا.
• آپاندکتومی (برداشتن آپاندیس) برای آپاندیسیت.
• کولکتومی (جراحی برداشتن روده).
• رزکسیون شکم پرینه (برداشتن رکتوم).
• سیستکتومی (برداشتن مثانه).
• پروستاتکتومی (برداشتن پروستات).
• آدرنالکتومی (برداشتن غده فوق کلیوی).
• نفرکتومی (برداشتن کلیه).
• اسپلنکتومی (برداشتن طحال).
• نفروورترکتومی رادیکال (برای سرطان سلول انتقالی).
• روش ویپل (پانکراتیکودئودنکتومی) برای سرطان پانکراس.
• گاسترکتومی (برداشتن معده).
• برداشتن کبد.

جراحی لاپاراسکوپی چقدر ایمن است؟

جراحی لاپاراسکوپی حداقل به اندازه جراحی باز ایمن بوده و برخی از خطرات جراحی باز را نیز کاهش می‌دهد. زخم‌های کوچک‌تر خطر عفونت، از دست دادن خون و عوارض بعد از عمل باز مانند جدا شدن زخم و فتق برش را کاهش می‌دهند. جراحی لاپاراسکوپی تماس مستقیم بین جراح و بیمار را به حداقل می‌رساند همین امر خطر انتقال میکروب‌های بیماری‌زای بین این دو نفر را کاهش می‌دهد. همچنین عمل لاپاراسکوپی، زمان بهبودی پس از عمل را به حداقل می‌رساند و خطرات استراحت طولانی‌مدت در بستر، مانند لخته شدن خون را کاهش می‌دهد.

عوارض لاپاراسکوپی بر بارداری

عمل لاپاراسکوپی هم مانند هر عمل جراحی دیگر ممکن است با عوارض و مخاطراتی روبرو شود که معمولاً شامل موارد زیر می‌باشد:

1. نیاز به جراحی باز با بریدگی بزرگ‌تر.
2. بروز فتق
3. آسیب به اندام‌های فرد تحت عمل مانند مثانه
4. آسیب به عروق خونی
5. بروز یک واکنش آلرژیک جدی (آنافیلاکسی) به بیهوشی عمومی.
6. لخته شدن خون، مانند DVT (ترومبوز ورید عمقی) یا آمبولی ریه.

جدای از موارد یاد شده لاپاراسکوپی می‌تواند تأثیراتی را بر بارداری فرد تحت عمل داشته باشد. معمولاً انجام لاپاراسکوپی در دوران بارداری با هدف ارزیابی توده‌های تخمدانی، جراحی آپاندیسیت و کوله سیستیت به کار گرفته می‌شود. بروز دگرگونی شرایط بدنی در زمان انجام عمل لاپاراسکوپی احتمال دارد که جنین را تحت تأثیر خود قرار دهد. افزایش فشار داخل شکم در حین عمل لاپاراسکوپی می‌تواند وضعیت همودینامیک و اکسیژن ‌رسانی عروق را تحت تأثیر قرار دهد.

تأثیر مثبت لاپاراسکوپی بر بارداری

البته مواردی را که ذکر کردیم جز مخاطرات و عوارض منفی استفاده از روش جراحی لاپاراسکوپی بر بارداری فرد تحت عمل دارد. گاهی هم استفاده از روش لاپاراسکوپی می‌تواند برای فرد تحت عمل که باردار یا آماده بارداری است نتایج مفیدی داشته باشد؛ اما چگونه از لاپاراسکوپی در افزایش احتمال باروری استفاده می‌شود؟ بسیاری از زنان به دلیل ناباروری فاکتور لگنی در باردار شدن مشکل دارند که به این معنی است که یک مشکل جسمی در لگن و دستگاه تناسلی آن‌ها وجود دارد که آن‌ها را از باردار شدن باز می‌دارد.

مسائل مختلفی وجود دارد که می‌تواند باعث ناباروری فاکتور لگنی شود. بافت اسکار ناشی از عفونت‌ها، جراحات یا جراحی‌ها، یا مشکلاتی مانند آندومتریوز، کیست تخمدان، پولیپ یا فیبروم در رحم همگی می‌توانند بر عملکرد دستگاه تناسلی زن تأثیر بگذارند. از لاپاراسکوپی می‌توان برای تشخیص مسائلی استفاده کرد که اغلب در سونوگرافی قابل مشاهده نیستند. در برخی موارد، پزشک ممکن است بتواند مشکل را در طول عمل درمان یا ترمیم کند.

یکی از این چشمگیرترین موارد از تأثیر مثبت لاپاراسکوپی بر بارداری، درمان اندومتریوز است که از عوامل شایع در بروز ناباروری است و عمل لاپاراسکوپی می‌تواند با کمک ویژگی‌های چشمگیر خود به درمان این عارضه کمک شایانی کند. همچنین در بسیاری از مطالعات نشان داده شد که میزان حاملگی بعد از جراحی لاپاراسکوپی به طور معنی‌داری افزایش و میزان حاملگی خارج از رحم و میزان سقط را در بیماران استفاده کننده از جراحی لاپاراسکوپی کاهش یافت. شواهد نشان می‌دهد که جراحی لاپاراسکوپی می‌تواند عملکرد لوله‌های تخمدان را بازیابی کرده و ناباروری را درمان کند و باید به عنوان جایگزینی برای لقاح آزمایشگاهی در نظر گرفته شود.

به نقل از مقاله The Impact of Laparoscopic Surgery on Fertility Outcomes:

در بازبینی مطالعات، مشخص شد که پس از لاپاراسکوپی، احتمال بارداری طبیعی افزایش می‌یابد؛ اگرچه شواهد برای همه بیماران ثابت نیست.

شانس بارداری بعد از لاپاراسکوپی

در برخی از زنان که تحت عمل لاپاراسکوپی برای برداشتن فیبروم یا ضایعات اندومتریوز، ترمیم هیدروسالپینکس، رفع انسداد لوله فالوپ یا معکوس بستن لوله‌ها قرار گرفته‌اند، این جراحی در واقع شانس باردار شدن را افزایش می‌دهد. با این حال، مواردی وجود دارد که لاپاراسکوپی ممکن است بر توانایی شما برای باردار شدن تأثیر بگذارد.^{Laparoscopy for Infertility: Procedure, Recovery & Pregnancy}

به نقل از مقاله Natural conception rate following laparoscopic surgery in infertile women:

وقتی لاپاراسکوپی برای درمان علل ناباروری با دقت انجام شود، نرخ حاملگی پس از عمل تا حدود ۴۱٫۹٪ طی اولین سال گزارش شده است.

زمان بهبودی پس از لاپاراسکوپی برای بارداری

اگر می‌خواهید به طور طبیعی باردار شوید، انجام لاپاراسکوپی می‌تواند جدول زمانی بارداری شما را مختل کند زیرا ممکن است چند هفته برای بهبودی پس از جراحی نیاز داشته باشید. مقدار کمی درد و نفخ در روزهای بعد از عمل معمول بوده و باید به بدن خود فرصت استراحت و بهبودی بدهید.

به طور کلی، پزشکان توصیه می‌کنند قبل از سرگیری مقاربت (و همچنین سایر فعالیت‌های بدنی مانند ورزش) که ممکن است بین 3-5 روز تا چند هفته طول بکشد، صبر کنید تا برش شما به طور کامل بهبود یابد. برای بهبود هرچه سریع‌تر بعد از عمل لاپاراسکوپی به بدن خود گوش دهید: استراحت زیادی داشته باشید، از محل برش خود مراقبت کنید و اگر در حین مقاربت دچار درد شدید، فعالیت جنسی خود را متوقف کرده و چند روز دیگر به بدن خود استراحت دهید. اگر درد همچنان برای شما مشکل ساز است، با پزشک خود صحبت کنید.

تاثیر جای زخم بر بارداری بعد از لاپاراسکوپی

هر زمانی که زنی تحت عمل جراحی لگن یا شکم از هر نوعی قرار می‌گیرد، خطر ایجاد اسکار و چسبندگی در داخل حفره لگن وجود دارد، اگرچه این احتمال در لاپاراسکوپی نسبت به سایر انواع جراحی با برش‌های بزرگ‌تر مانند جراحی‌های باز کمتر است. در برخی موارد، بافت اسکار ایجاد شده ممکن است باعث ایجاد مشکل در بارداری شود، به عنوان مثال، اگر لوله فالوپ آسیب دیده باشد.

در طی جراحی لاپاراسکوپی، دید و دامنه حرکت جراح محدود است و از آنجایی که جراح از ابزار و دوربین به جای دست خود استفاده می‌کند، قضاوت در مورد میزان نیروی لازم می‌تواند چالش برانگیز باشد. این بدان معنی است که مهارت و آموزش جراح شما برای به حداقل رساندن هرگونه عوارض جانبی نامطلوب مانند اسکار داخلی بسیار مهم است.

به توصیه‌های پزشک عمل کنید

پس از جراحی لاپاراسکوپی، فوق تخصص لاپاراسکوپی دستورالعمل‌هایی را که زوجین باید رعایت کنند، مانند مصرف دارو و رعایت محدودیت‌های غذایی و تکنیک های راه رفتن بعد از لاپاراسکوپی را ارائه می‌دهد.

از این رو لازم است که حتماً توصیه‌های پزشک را به درستی دنبال کنید تا همسرتان به سرعت بهبود یافته و از عوارض لاپاراسکوپی و همچنین تأثیر سو آن بر بارداری آتی جلوگیری شود.

مرور تاثیر لاپاراسکوپی بر بارداری از نگاه دکتر آذرپیکان

عمل لاپاراسکوپی با کمک به پزشکان در تشخیص و درمان بیماری‌هایی که می‌توانند باعث ناباروری شوند، می‌تواند شانس شما را برای باردار شدن با موفقیت افزایش دهد. بیمارانی که در برخی بیماری‌ها مانند اندومتریوز یا فیبروم رحمی تحت جراحی لاپاراسکوپی قرار می‌گیرند، ممکن است بعد از بهبودی شانس بارداری بیشتری را داشته باشند.

اگرچه لاپاراسکوپی می‌تواند به افزایش شانس بارداری برای زوج‌هایی که قصد بارداری دارند کمک کند، اما مانند همه روش‌های پزشکی، لاپاراسکوپی خطرات و عوارضی دارد که باید در نظر گرفته شود؛ بنابراین، زوجین باید قبل از تصمیم به انجام این روش با پزشک خود مشورت کنند.

• تلفن: ۰۲۱۸۸۵۶۲۰۰۰
• اینستاگرام: @drazarpeikan
• آدرس: تهران، سعادت آباد، بلوار دریا، خیابان سردار دریا شمالی (مطهری شمالی)، روبروی کلینیک ماد، پلاک ۱۲، طبقه ۴

در نهایت اگر می‌خواهید با خیال راحت به بحث شرایط بارداری بعد از لاپاراسکوپی و اینکه چند وقت بعد از لاپاراسکوپی میتوان باردار شد بپردازید، باید بدانید که امکان بارداری بعد از لاپاراسکوپی وجود دارد؟ پاسخ بله است، به شرط آنکه توصیه‌های پزشکی درباره بهترین زمان بارداری بعد از عمل لاپاراسکوپی رعایت شود و زخم‌ها به خوبی بهبود یابند تا حاملگی بعد از لاپاراسکوپی با کمترین ریسک پیش رود.