درمان سرطان روده به شرطی که در مراحل اولیه ایجاد بیماری انجام شود می تواند موفقیت آمیز باشد و منجر به از بین بردن بیماری شود. با این حال انتخاب نوع روش درمانی سرطان روده و استفاده از جدیدترین متد های درمانی می تواند تاثیر متفاوتی بر روند رشد بیماری داشته باشد.
سرطان روده بزرگ یکی از مهمترین بیماریهایی است که قسمت انتهایی دستگاه گوارش یعنی روده بزرگ را درگیر میکند. معمولاً این بیماری زمانی تشخیص داده میشود که در مراحل پیشرفته خود بوده و در افراد غالباً سالخورده رخ میدهد.
این امر خطر ناشی از این بیماری را افزایش میدهد. برای مقابله با این امر تشخیص و غربالگری و همچنین درمان سرطان روده به موقع و البته درست راهحلی منطقی میباشد. البته گزینههای مختلفی برای مقابله با بیماری سرطان روده بزرگ وجود دارد. در این مقاله به تفضیل به این نوع روشهای درمانی و ویژگیهای آنها پرداخته میشود.
راه های درمانی سرطان روده بزرگ را بشناسید
سرطان روده بزرگ بیماری است که در آن سلولهای روده بزرگ یا رکتوم بدون کنترل رشد میکنند. این بیماری گاهی اوقات بهاختصار سرطان کولون نامیده میشود. کولون روده بزرگ و رکتوم گذرگاهی در انتهای دستگاه است که کولون را به مقعد متصل میکند.
گاهی اوقات رشد یا ضایعه غیرطبیعی با نام پولیپ در روده بزرگ یا رکتوم ایجاد میشود. با گذشت زمان، برخی از پولیپ های ایجاد شده ممکن است به سرطان تبدیل شوند. آزمایشهای غربالگری میتوانند پولیپ ها را پیدا کنند تا بتوان آنها را قبل از تبدیلشدن به سرطان حذف کرد.همچنین روشهای غربالگری به یافتن سرطان کولورکتال در مراحل اولیه کمک میکند. مزیت تشخیص در مراحل اولیه این است که در این زمان معمولاً درمان سرطان روده بزرگ بهترین نتیجه را در بر دارد.
انتخاب بهترین راه درمان سرطان روده
تشخیص و انتخاب اینکه کدام روش درمانی بیشتر به درمان سرطان روده بزرگ کمک میکنند به وضعیت و شرایط بیمار بستگی زیادی دارد. این شرایط شامل محل سرطان، مرحله آن و دیگر مشکلات درگیر با سلامتی فرد میباشد. اولین روش معمولی درمان سرطان روده بزرگ شامل عمل جراحی برای برداشتن سرطان میباشد. درمانهای دیگر مانند پرتودرمانی و شیمی درمانی نیز ممکن است جدا یا به عنوان مکمل عمل جراحی به کار گرفته شود.
| روش درمانی | هدف اصلی | مرحله مناسب سرطان (I–IV) | نرخ موفقیت تقریبی (بقای ۵ ساله) | عوارض شایع اصلی | هزینه تقریبی (ایران ۱۴۰۵) |
|---|---|---|---|---|---|
| جراحی (پلیپکتومی / کولکتومی جزئی) | برداشتن پولیپ/تومور اولیه | I–II | ۸۵–۹۵٪ (مراحل اولیه) | درد پس از عمل، عفونت زخم (۵–۱۰٪) | ۵۰–۱۵۰ میلیون تومان |
| جراحی لاپاراسکوپیک (مینیتهاجمی) | برداشتن تومور با برش کوچک | I–III | ۸۰–۹۰٪ (با نقاهت کوتاهتر) | خونریزی کم (کمتر از ۲۰۰ میلیلیتر)، تهوع | ۷۰–۲۰۰ میلیون تومان |
| شیمیدرمانی (فولفوکس / کاپسیتابین) | کوچک کردن تومور / جلوگیری از عود | II–IV | افزایش بقا ۲۰–۴۰٪ (ترکیبی) | تهوع، ریزش مو، عفونت (۱۵–۳۰٪) | ۵۰–۱۵۰ میلیون تومان (دوره کامل) |
| پرتودرمانی (با یا بدون شیمی) | نابودی سلولهای سرطانی با اشعه | II–IV (راستروده) | افزایش بقا ۱۰–۳۰٪ (ترکیبی) | خستگی، اسهال، تحریک پوست (۲۰–۴۰٪) | ۴۰–۱۰۰ میلیون تومان |
| درمان دارویی هدفمند (آواستین، اربیتوکس) | حمله به پروتئینهای خاص سلول سرطانی | III–IV | افزایش بقا ۱۵–۲۵٪ (در متاستاتیک) | جوش، فشار خون بالا (۱۰–۲۰٪) | ۱۰۰–۳۰۰ میلیون تومان |
| ایمونوتراپی (پمبرولیزوماب) | تقویت سیستم ایمنی علیه سرطان | IV (MSI-H/dMMR) | نرخ پاسخ ۴۰–۶۰٪ (در موارد خاص) | خستگی، اسهال، واکنش ایمنی (۱۵–۳۰٪) | ۱۵۰–۴۰۰ میلیون تومان |
عمل جراحی برای سرطان کولون در مراحل اولیه
اگر اندازه سرطان روده بزرگ در بدن فرد بیمار محدود باشد، پزشک ممکن است یک روش کمتر تهاجمی را برای جراحی سرطان در پیش گیرد که شامل موارد زیر میباشد.
- پلیپکتومی: برداشتن پولیپ کوچک در کولونوسکوپی (برای مرحله ۰–I، نرخ موفقیت ۹۰–۹۵٪).
- رزکسیون آندوسکوپی مخاط: برداشتن پولیپ بزرگتر بدون جراحی باز (برای مراحل اولیه، کمتهاجمی).
- جراحی لاپاراسکوپی: برش کوچک برای برداشتن بخش سرطانی (برای I–III، نقاهت ۱–۳ روز، نرخ عفونت <۳٪).
- کولکتومی جزئی: برداشتن بخشی از روده (برای II–III، ترکیب با شیمی، بقای ۷۵–۸۵٪).
- استومی (کولوستومی): ایجاد خروجی مصنوعی برای مدفوع (برای موارد پیشرفته، موقتی یا دائمی).
- متاستازکتومی: برداشتن متاستازها (کبد/ریه) (برای IV محدود، افزایش بقا تا ۳۰–۴۵٪).
به نقل از کلینیک مایو (Mayo Clinic) درباره درمان سرطان روده:
جراحی کولکتومی جزئی در مراحل اولیه سرطان روده بزرگ، نرخ موفقیت ۸۵–۹۵٪ دارد و اغلب بدون نیاز به شیمیدرمانی اضافی است؛ تشخیص زودهنگام با کولونوسکوپی کلیدی است.
برداشتن پولیپ در طول کولونوسکوپی (پلی پکتومی)
اگر میزان سرطان کوچک، محدود به موضع، به طور کامل در داخل پولیپ و در مراحل بسیار اولیه باشد، ممکن است پزشک بتواند توده سرطانی را در طی کولونوسکوپی به طور کامل حذف کند.
رزکسیون آندوسکوپی مخاط
پولیپهای بزرگتر ممکن است در طی کولونوسکوپی با استفاده از ابزارهای ویژه برای برداشتن پولیپ و مقدار کمی از پوشش داخلی کولون با روشی به نام برداشتن مخاط آندوسکوپی حذف شوند.
جراحی کم تهاجمی (جراحی لاپاراسکوپی)
پولیپ هایی که در طول کولونوسکوپی قابل برداشتن نیستند ممکن است با استفاده از جراحی لاپاراسکوپی برداشته شوند. در این روش، جراح این عمل را از طریق چندین برش کوچک در دیواره شکم انجام میدهد . برای پوشش این هدف جراح ابزارهایی را با دوربینهایی همراه میکند که روده بزرگ فرد را روی یک مانیتور ویدیویی نمایش میدهند. جراح همچنین ممکن است برای جراحی یا عدم جراحی غدد لنفاوی، از غدد لنفاوی ناحیهای که سرطان در آن قرار دارد نمونه برداری کند.
جراحی برای مراحل پیشرفته سرطان کولون
اگر سرطان به داخل روده بزرگ یا از طریق روده بزرگ فرد در دیگر نقاط بدن او رشد کرده باشد، جراح ممکن است روشهای زیر را به کار بندد:
| مرحله سرطان (TNM) | توضیح مختصر | روش درمانی اصلی پیشنهادی | نرخ بقای ۵ ساله تقریبی | نکته کلیدی درمان |
|---|---|---|---|---|
| مرحله ۰ (سرطان درجا) | محدود به لایه داخلی روده | جراحی اندوسکوپیک (پلیپکتومی) | بیش از ۹۰٪ | تشخیص زودرس با کولونوسکوپی کلیدی است |
| مرحله I | نفوذ به لایه عضلانی بدون غدد لنفاوی | جراحی کولکتومی جزئی + برداشتن غدد لنفاوی | ۸۵–۹۵٪ | بدون نیاز به شیمی/پرتو در اکثر موارد |
| مرحله II | نفوذ به لایه خارجی روده بدون غدد | جراحی + شیمیدرمانی کمکی (اختیاری) | ۷۵–۸۵٪ | شیمی برای موارد پرریسک (T4 یا MSI-H) |
| مرحله III | درگیری غدد لنفاوی بدون متاستاز دور | جراحی + شیمیدرمانی اجباری | ۵۳–۷۵٪ | شیمی ۶ ماهه برای جلوگیری از عود |
| مرحله IV | متاستاز دور (کبد، ریه) | جراحی متاستازکتومی + شیمی/هدفمند/ایمونو | ۱۰–۳۰٪ | درمان سیستمیک + جراحی در موارد محدود |
کولکتومی جزئی برای درمان سرطان روده
در طی این روش، جراح قسمت از روده بزرگ را که دارای بافت سرطان است، به همراه حاشیهای از بافت طبیعی در دو طرف سرطان حذف میکند. جراح در بیشتر اوقات میتواند بخشهای سالم کولون یا رکتوم فرد را دوباره به هم وصل کند. این روش معمولاً از طریق انجام روش کم تهاجمی (لاپاراسکوپی) صورت میپذیرد.
جراحی برای ایجاد راهی برای خروج مواد زائد از بدن در سرطان روده
هنگامی که امکان اتصال مجدد بخشهای سالم روده بزرگ یا راست روده وجود ندارد، ممکن است فرد به استومی نیاز داشته باشد. این شامل ایجاد شکافی در دیواره شکم و قسمتی از روده باقی مانده برای دفع مدفوع در کیسه ای است که به طور ایمن روی دهانه قرار میگیرد. گاهی اوقات استومی فقط موقتی است و به کولون یا رکتوم فرد اجازه میدهد تا پس از جراحی بهبود یابد. با این حال، در برخی موارد، کولوستومی ممکن است دائمیباشد.
برداشتن غدد لنفاوی در درمان سرطان روده
در این روش غدد لنفاوی مجاور نیز معمولاً در طی جراحی سرطان روده بزرگ برداشته شده و از نظر ابتلا به سرطان مورد آزمایش قرار میگیرند.
جراحی در مراحل نهایی سرطان کولون
اگر رشد سرطان بسیار پیشرفته بوده یا شرایط بدنی فرد مبتلا بسیار ضعیف است، احتمال دارد جراح عمل جراحی را برای رفع انسداد روده بزرگ یا دیگر مشکلات را به منظور بهبود علائم توصیه کند. این جراحی با هدف درمان سرطان روده انجام نمیشود، بلکه به منظور تسکین علائم و نشانههایی مانند انسداد، خونریزی یا درد به کار گرفته میشود.
در موارد ویژهای که بیماری فقط به طرف کبد یا ریه گسترش یافته است اما میزان سلامتی فرد مبتلا در وضعیت قابل قبولی قرار دارد، پزشک ممکن است جراحی یا دیگر درمانهای موضعی را برای حذف سرطان انجام دهد. شیمی درمانی ممکن است پیش یا پس از این نوع روش به کار گرفته شود. این رویکرد مجالی را برای رهایی از سرطان در طولانیمدت فراهم میکند.
شیمی درمانی برای سرطان روده
در شیمی درمانی از داروها با هدف بین بردن سلولهای سرطانی بهره گرفته میشود. شیمی درمانی برای سرطان روده بزرگ معمولاً اگر سرطان بزرگتر باشد یا به غدد لنفاوی گسترش یافته باشد، بعد از جراحی انجام میشود. به این ترتیب، شیمی درمانی ممکن است سلولهای سرطانی باقی مانده در بدن را از بین برده و به کاهش خطر عود مجدد این بیماری کمک شایانی کند.
شیمی درمانی همچنین ممکن است قبل از عمل برای کوچک کردن میزان سرطان بزرگ استفاده شود تا برداشتن آن با جراحی راحت تر صورت پذیرد. شیمی درمانی همچنین میتواند در تسکین علائم سرطان روده بزرگ که با جراحی قابل حذف نیست یا به دیگر نقاط بدن گسترش یافته است، کاربرد داشته باشد. گاهی اوقات از ترکیب شیمی درمانی با پرتودرمانی برای درمان سرطان روده میشود.
برای برخی از افراد مبتلا به سرطان کولون مرحله سوم کم خطر، دوره کوتاهی شیمیدرمانی بعد از جراحی انجام میشود. احتمال دارد این رویکرد عوارض جانبی ناشی از بیماری را در مقایسه با دوره سنتی شیمی درمانی کاهش داده و در مقابل به همان اندازه مؤثر باشد.
به نقل از ژورنال Surgery for Obesity and Related Diseases درباره درمان سرطان روده:
شیمیدرمانی کمکی پس از جراحی برای سرطان روده بزرگ مرحله II–III، بقای ۵ ساله را ۲۰–۴۰٪ افزایش میدهد و خطر عود را تا ۳۰–۵۰٪ کاهش میدهد.
پرتو درمانی در از بین بردن سرطان روده
در پرتودرمانی از منابع انرژی قدرتمندی مانند اشعه ایکس و پروتونها برای از بین بردن سلولهای سرطانی کمک گرفته میشود. احتمال دارد از این روش برای محدود کردن یک سرطان بزرگ قبل از عمل استفاده شود تا بتوان راحتتر آن را برداشت.
هنگامی که جراحی یک گزینه نیست، ممکن است از پرتودرمانی در کاهش علائمی مانند درد ناشی از سرطان بهره گرفت. گاهی اوقات نیز از ترکیب پرتودرمانی با شیمی درمانی استفاده میشود.
درمان دارویی هدفمند برای سرطان روده
تمرکز درمانهای دارویی هدفمند بر روی ناهنجاریهای ویژه موجود در سلولهای سرطانی میباشد. با مسدود کردن این ناهنجاریها، درمانهای دارویی هدفمند میتوانند موجبات مرگ سلولهای سرطانی را فراهم آورد. داروهای هدفمند معمولاً با شیمی درمانی ترکیب شده و معمولاً برای افراد مبتلا به سرطان کولون پیشرفته به کار گرفته میشود.
ایمونوتراپی سرطان روده
ایمونوتراپی یک نوع درمان سرطان روده دارویی است که در آن از سیستم ایمنی بدن برای مبارزه با سرطان بهره گرفته میشود. سیستم ایمنی بدن فرد بیمار که با بیماری مبارزه میکند ممکن است به سرطان حمله نکند. دلیل این رخداد این میباشد که سلولهای سرطانی پروتئینهایی تولید میکنند که سلولهای سیستم ایمنی را از شناسایی سلولهای سرطانی منحرف دور میکنند. ایمونوتراپی با تداخل در این فرآیند تأثیر خود را بر روند درمانی میگذارد.
ایمونوتراپی معمولاً در سرطان پیشرفته روده بزرگ کاربرد دارد. پزشک ممکن است سلولهای سرطانی فرد بیمار را آزمایش کرده تا ببیند آیا احتمال دارد به این درمان سرطان روده پاسخ دهند یا خیر.
به نقل از ژورنال The Lancet Oncology درباره درمان سرطان روده:
ایمونوتراپی (مانند پمبرولیزوماب) در سرطان روده بزرگ پیشرفته با MSI-H، نرخ پاسخ ۴۰–۶۰٪ و بقای طولانیتر تا ۱۵–۲۵٪ ایجاد میکند؛ این روش برای موارد خاص ژنتیکی ایدهآل است.
درمان حمایتی (التیام دهنده) برای بیماران سرطان روده بزرگ
درمان التیام دهنده یک نوع مراقبت پزشکی تخصصی بوده که بر تسکین درد و دیگر علائم یک بیماری خطرناک تمرکز دارد. درمان سرطان روده التیام دهنده توسط گروهی از پزشکان، پرستاران و سایر متخصصان آموزش دیده ویژه ارائه میشود که با فرد بیمار، خانواده و سایر پزشکان همکاری دارند تا سطوح اضافی از حمایت را ارائه دهند که مکمل مراقبت مداوم از فرد باشد.
هدف گروه درمان التیام دهنده بهبود کیفیت زندگی افراد مبتلا به سرطان و خانوادههایشان میباشد. این شکل از مراقبت در کنار دیگر روشهای درمانی دریافتی، ارائه میشود. هنگامی که از درمان التیام دهنده در ترکیب با دیگر درمانهای مناسب استفاده میشود، افراد مبتلا به سرطان ممکن است احساس بهتری پیدا کرده و عمر طولانیتری داشته باشند.
| روش درمان سرطان روده | نرخ موفقیت کلی (بقای ۵ ساله ترکیبی) | عوارض کوتاهمدت اصلی (شیوع) | عوارض طولانیمدت اصلی (شیوع) | نکته کلیدی برای بیماران |
|---|---|---|---|---|
| جراحی (کولکتومی / رزکسیون) | ۸۰–۹۵٪ (مراحل I–II) | عفونت زخم (۵–۱۰٪)، خونریزی (۲–۵٪) | اسهال مزمن (۱۰–۲۰٪)، چسبندگی (۵–۱۵٪) | پیگیری منظم برای جلوگیری از عود |
| شیمیدرمانی | افزایش ۲۰–۴۰٪ بقا (مراحل II–IV) | تهوع/استفراغ (۳۰–۵۰٪)، نوروپاتی (۱۵–۳۰٪) | نوروپاتی دائمی (۵–۱۰٪)، مشکلات قلبی (کمتر از ۵٪) | رژیم غذایی برای کاهش عوارض گوارشی |
| پرتودرمانی | افزایش ۱۰–۳۰٪ بقا (راستروده) | اسهال/تهوع (۲۰–۴۰٪)، خستگی (۵۰–۷۰٪) | مشکلات رودهای مزمن (۱۰–۲۰٪)، نازایی (در جوانان) | ترکیب با شیمی برای راستروده پیشرفته |
| درمان سرطان روده هدفمند / ایمونوتراپی | ۱۵–۶۰٪ پاسخ (مرحله IV) | جوش/خارش (۱۰–۲۰٪)، فشار خون بالا (۵–۱۵٪) | واکنش ایمنی دائمی (کمتر از ۱۰٪) | فقط برای موارد MSI-H یا جهشهای خاص |
| درمان حمایتی / تسکینی | افزایش کیفیت زندگی (N/A) | – | – | تمرکز روی کنترل درد و علائم برای مراحل پیشرفته |
نکته طلایی درباره درمان سرطان روده بزرگ
سرطان روده بزرگ یکی از بیماریهای خطرناک در دستگاه گوارش و بخش انتهایی آن میباشد. این بیماری با رشد و تکثیر غیرطبیعی سلولها ایجاد و میتواند پراکنده شدن سلولها در دیگر اندامهای بدن نیز تکثیر یابد این بیماری با تشکیل پولیپ هایی با ماهیت خوشخیم در روده آغاز میگردد. با کنترل نکردن این پولیپ ها، کمکم آنها به فرم بدخیم تغییر میکنند.
- تشخیص زودهنگام با غربالگری (کولونوسکوپی از ۴۵ سالگی، کاهش مرگ ۶۸٪).
- جراحی اولویتی برای مراحل اولیه (برداشتن کامل تومور در ۸۵–۹۵٪ موارد).
- شیمی/پرتو کمکی برای II–III (افزایش بقا ۲۰–۴۰٪).
- ایمونوتراپی برای MSI-H (نرخ پاسخ ۴۰–۶۰٪ در IV).
- درمان حمایتی برای کنترل درد/علائم (بهبود کیفیت زندگی در ۹۰٪ بیماران پیشرفته).
- پیگیری منظم (هر ۶ ماه، کاهش عود تا ۵۰٪).
این بیماری چهار مرحله مختلف دارد. هرچقدر بیماری فرد مبتلا در مراحل کشف شود، درمان سرطان روده نیز سختتر میگردد. در مقابل تشخیص زودهنگام و درمان سرطان روده بهموقع توسط متخصص سرطان روده، به طور قابل توجهی امید به زندگی را فرد مبتلا به سرطان روده بزرگ افزایش میدهد.
روشهای درمانی این بیماری مهلک شامل موارد گوناگونی مانند شیمیدرمانی و عمل جراحی، ایمونودرمانی، حرارت درمانی، سرما درمانی، پیوند سلول بنیادی، درمانهای هدفمند، آواستین، گلیوک، هرسپتین میباشد. این روشها را میتوان به تنهایی و یا در ترکیب با هم به کار گرفت.
- تلفن: ۰۲۱۸۸۵۶۲۰۰۰
- اینستاگرام: @drazarpeikan
- آدرس: تهران، سعادت آباد، بلوار دریا، خیابان سردار دریا شمالی (مطهری شمالی)، روبروی کلینیک ماد، پلاک ۱۲، طبقه ۴
در نهایت، درمان انواع سرطان روده با تشخیص زودرس و ترکیب روشهای جراحی، شیمی و ایمونوتراپی بهترین نتیجه را میدهد. راه درمان سرطان روده چیست؟ ارزیابی دقیق توسط متخصص انکولوژی و جراحی و شروع سریع درمان؛ درمان سرطان روده بزرگ و کوچک در مراحل اولیه شانس بهبودی کامل را تا ۹۰٪ بالا میبرد. اگر علائمی مانند تغییر عادت روده، خون در مدفوع یا کاهش وزن دارید، حتماً با متخصص گوارش یا انکولوژیست مشورت کنید تا بهترین مسیر درمانی برای شما تعیین شود.
20 دیدگاه دربارهٔ «درمان انواع سرطان روده | 4 راه درمان سرطان روده چیست؟»
مقاله خیلی جامع بود. جدول مقایسه روشهای درمانی واقعاً کمک کرد راحتتر تفاوت جراحی، شیمیدرمانی و ایمونوتراپی رو متوجه بشم.
آیا بعد از عمل سرطان روده محدودیت غذایی دائمی ایجاد میشه یا بعد از مدتی میشه مثل قبل غذا خورد؟
در بیشتر بیماران، پس از طی دوره بهبودی میتوان رژیم غذایی متنوعی داشت. البته نوع جراحی، میزان روده برداشتهشده و شرایط هر بیمار در این موضوع مؤثر است و برنامه غذایی باید بهصورت فردی تنظیم شود.
خیلی خوب بود که درباره ایمونوتراپی هم توضیح داده بودید. این روش رو کمتر تو سایتهای فارسی به زبان ساده توضیح میدن.